Kannegieter
Anders denken en doen

Anders denken en doen

2016, een nieuw jaar. Nieuwe kansen, de tellers staan weer op nul. Tijdens talloze nieuwjaarsrecepties worden we weer bedolven onder allerhande goedbedoelde clichés en proosten we op een jaar dat hopelijk beter is dan het voorgaande. Want laten we eerlijk zijn de economie mag dan wel weer een stijgende lijn vertonen, zo heel stabiel is het allemaal nog niet. Het heeft er alle schijn van dat recente positieve ontwikkelingen in de economie het gevolg zijn van kunstmatige ingrepen en financieel gegoochel. Maar ja, wat dan wel?
 
Innoveren! Tien jaar geleden wist nog bijna niemand wat het betekende, maar tegenwoordig worden we ermee plat gegooid. Je kunt de zakelijke radiozender niet aanzetten of er is weer een of andere CEO - even voor de goede orde, da’s dus gewoon een directeur - aan het woord die de mond vol heeft hoe zijn of haar bedrijf de ene innovatie aan de andere rijgt. Als ik ze goed beluister verandert er helemaal niet zoveel en denk ik wel eens: “Weet je zelf eigenlijk wel wat dat betekent; innovatie?” Mij bekruipt het gevoel dat ‘het management’ van het betreffende bedrijf onlangs weer een voordracht heeft verzorgd voor de directie, waarbij zij alle ‘presentatie- en pitch-trukendozen’ hebben opengetrokken en het geheel hebben gelardeerd met de meest recente ‘buzz-woorden’ en op deze wijze een verpletterende indruk hebben achtergelaten, waar de toehoorders werkelijk geen snars van begrepen hebben. Maar het klonk erg goed, innovatief en modern. Nou, dan moet het wel goed zijn! Toch?
 
Even voor de duidelijkheid; volgens de Dikke van Dale staat innoveren voor: (1) ‘als nieuwigheid invoeren’ of (2) ‘zich vernieuwen’. Zoek het maar op. Schrik niet, het is een boek, drie boeken om precies te zijn.
 
Welke van de twee betekenissen wordt bedoeld als we over innoveren spreken? Ik ben bang dat de eerste nog wel eens misbruikt wordt. ‘Als nieuwigheid invoeren’, is dat niet zoiets als oude wijn in nieuwe zakken? Vaak als je de geïnterviewde directeur hoort en goed luistert naar de inhoud van zijn of haar verhaal, denk ik nogal eens: “Ah, precies hetzelfde wat jullie al jaren doen alleen nu met nieuwe software of met de toevoeging van de laatste webtechnologie.” Of erger nog: ze hebben een nieuwe App! - “Kijk ons eens lekker hip zijn!”
Da’s natuurlijk allemaal leuk en aardig, maar daar schieten we dus geen bal mee op.
 
De tweede betekenis van innoveren, ‘zich vernieuwen’ spreekt mij veel meer aan. Dus niet iets als nieuwigheid invoeren maar écht vernieuwen. Uit je grauwe benauwde cocon kruipen en je kleurrijke vleugels uitslaan, of is dat voor jullie iets te soft?
 
De zaak van andere en meerdere standpunten belichten. Kritisch kijken naar de huidig werkwijze, rammelen aan de fundamenten van de in beton gegoten processen en de procedures. Niet te beroerd zijn om de nuttigheid en het belang van bestaande instituten in twijfel te trekken. Nieuwsgierig zijn en je eens wat vaker afvragen; waarom? Niet onder de indruk zijn van verstikkende argumenten als: “dat doen we al jaren zo”, “dat hebben we al zo vaak geprobeerd”. Ik zou niet weten welke van de twee ik het ergste vind, maar ik word er wel heel erg triest van als men werkelijks niets beters of zinnigers op tafel weet te leggen als argument om het niet eens anders te doen. Volslagen fantasieloos, waarvan we ondertussen wel kunnen concluderen dat dit niet de weg is om de neergaande tendens om te buigen naar een opgaande.
 
Met een keertje meer verstandig nadenken hoe het anders zou kunnen, kan je heel veel bereiken. Misschien meer dan je je kunt voorstellen, maar waarvan je over een tijdje zegt: “Waarom hebben we dat niet veel eerder gedaan?” Komt dat bekend voor?
 
Oh ja, nog een tipje voor alle leidinggevenden: als iemand dan toch een keer het lef heeft om zijn of haar kop boven het maaiveld uit te steken, hak deze er nu eens niet af, omdat je het maar lastig vindt, maar ga er positief mee aan de gang. Ook al kan hij of zij het niet zo mooi ‘pitchen’. Durf beter te luisteren, te vragen en te denken. Wees blij met kritische medewerkers die we ervaren als notoire dwarsliggers, en breng nu eens in de praktijk wat iedereen al zo vaak roept: “Onze medewerkers zijn ons belangrijkste kapitaal.”
 
Anders denken en doen. Ja, da’s eng hè?
Think Different! Waar ken ik dat toch van?
 
Veel plezier met 2016, geniet ervan, want het duurt een dag langer.
Huib